e-dream'in Ardından

Blogumu takip edenler bilir, yaklaşık bir ay önce Fatih Koleji'nin düzenlediği e-dream adlı webtasarım yarışmasına katılmıştım. Kendi hazırladığım tasarımdan çalıntı olmaması için blogumdan link vermemiştim. Fakat artık yarışma sonuçlandığına göre vermemde sakınca yok. Kocaeli-İzmit konulu hazırladığım siteye buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz. Benim çalışmam ne yazık ki ön elemeyi geçip finale kalan (yanılmıyorsam) otuz proje arasına bile giremedi. Kendi tasarımımı gerçekten beğenerek ve çevremdekilere de beğendirerek yapmıştım. "Demek ki adamlar sağlam siteler yapmış." diyerek seneye kendimi geliştirip tekrar katılmaya karar vemiştim. Fakat dün itibariyle bu fikrim tamamen değişti ve bir daha Fatih Koleji'nin düzenlediği hiçbir yarışma veya organizasyonda yer almamaya karar verdim.

Sonuçlar 4 nisanda belli oldu. Sanırım ayın beşinde de kazananlar internet sitesinde yayınlandı. Benim de katıldığım liseler web tasarım kategorisinde birinci olan arkadaş Flash kullanarak Çanakkale Savaşları konulu sağlam bir site hazırlamış. Gerçekten siteyi incelediğimde büyük emek harcandığını ve göze hitap ettiğini gördüm. Kendisini tebrik ediyorum.

Dün ise yine e-dream sitesine girdiğimde dereceye giren diğer projelerin de yayınlandığını gördüm. Ağzım sulu vaziyette tek tek linklere tıkladım ve incelemeye başladım. Nasıl bir sıralama yaptılar bilmiyorum ama tam 20 adet madalya alan proje vardı. Bunları incelerken bazılarının hakikaten tasarım ve altyapı olarak benim sitemden kuvvetli olduğunu gördüm. İlk gözüme ilişen, geçen sene yarışmayı kazanan Mehmet Akif konulu siteye benzer tasarımda birkaç sitenin ödül aldığıydı. Örneğin Şehit-Gazi adlı bir proje neredeyse geçen yılın galibinin arayüzünü taklit ederek madalya kazanmıştı. Siteleri yan yana görmek için yandaki resme tıklayabilirsiniz.

Bunlar arasında çok beğendiğim siteler de oldu tabii. Örneğin Yeşil Hayat adlı bir site, hem konu olarak küresel ısınmayı işlemesi, hem de tasarım anlayışının benimkiyle çok uyuşması sebebiyle hoşuma gitti. Ama konusu benimkine benzer şekilde Mardin ve Erzincan illerini tanıtarak madalya alan siteleri incelediğimde kendiminkinin yanında zayıf buldum onları.

Fakat asıl şoku Mücahit Küçük tarafından hazırlanan İnsan ve Bilinmeyenleri başlıklı siteyi açınca yaşadım. Sitenin tasarımı ilk bakışta bana hazır şablon üzerine kurulmuş izlenimi yarattı. Tam nedenini bilmiyorum ama hislerime güvenirim. Sitenin kaynak kodlarına baktım ve CSS dosyasının Creative Commons ile lisanslandığını gördüm. Bu genellikle hazır şablonlarda olan bir şey. Fakat uyanık arkadaşımız şablonun ismini cismini silip kendi adını koymuş oraya. Sitede en göze çarpan imaj olan ağaçta asılı kağıda sağ tıklayıp dosyanın ismine baktım. sidemenu.jpg olduğunu gördüm. Sonra bunu Google'da aratmak suretiyle ramblingsoul.com isimli bir sitede yayınlanan Surreal isimli bedava şablonun aynısı olduğunu gördüm ve başımdan aşağı tam anlamıyla kaynar sular döküldü. Bir webtasarım yarışmasında başkasının hazırladığı hazır şablonu kullanan biri madalya almıştı.

Tasarım da çok güçlü gelmedi bana. Niye bunu seçtiler diye sorgularken sayfada aşağı doğru indim ve neden seçildiğini anlar gibi oldum. Sitenin footer bölümündeki yazıyı aynen aktarıyorum:

Ey insan 'üstün kerem sahibi' olan Rabbine karşı seni aldatıp-yanıltan nedir? Ki O, seni yarattı, 'sana bir düzen içinde biçim verdi' ve seni bir itidal üzere kıldı. Dilediği bir surette seni tertib etti. (İnfitar Suresi, 6-8)

Site evrim teorisini kötüleyen ve Tanrı'nın mucizelerini anlatan bir siteydi ve kendine yakıştığı gibi bir ayet ile bitmekteydi. Her ne kadar Fatih Koleji'nin bu yarışmada tarafsız olduğuna inanmak istesem de bu inancım tamamen sona erdi.

Hemen yarışma koordinatörüne o tasarımın çalıntı olduğunu bildiren resmi bir mail attım. Bugün eve geldiğimde cevap gelmişti. Cevabı burada yayınlamakta sakınca görmüyorum:

Merhabalar;
Öncelikler ilginizden dolayı teşekkür ederim. Sizde biliyorsunuz yarışmamıza binlerce proje katıldı. bunların tasnifi değerlendirmesi büyük emek isteyen işler. Bu sene Lise Web kategorisinden en az 15 projeyi direk eledik template kullandıkları için. ama internette binlerce template site var bunların hepsine hakim olmak da zor tabi. E-dream juri heyeti finale kalan projeleri finalist öğrencilere ayrıntılı şekilde anlattırıyor. eğer yarışmacı anlatmakta bir zorluk çekerse veya sorulan sorulara cevap veremezse zaten puanı kırılıyor. MÜCAHİT KÜÇÜK'ün sitesi gözden kaçmış. Daha öce haber verseydiniz elenebilirdi. ama şuan yarışma bitti. Yapılacak çok fazla şeyde yok.
İyi çalışmalar.

Ben de bana gelen cevaba cevaben şu mesajı yazdım:

Tekrar merhaba,

Ne kadar zor görünse de; ben öğrenci başıma, sadece evimdeki bilgisayar ve internet bağlantısı ile 10 dakikada bir tasarımın çalıntı olduğundan şüphelenip bunu ispat edebiliyorsam; katıldığım yarışmada benim projemi değerlendiren ve elinde yarışmaya dair tüm materyaller bulunan "jüri"yi oluşturan insanlardan da aynı hassasiyeti beklerim. Sitenin hazır template olduğunu da sadece kaynak kodlarına bakıp kodların bir bölümünü Google'da aratarak buldum. O templatei daha önce ne görmüşlüğüm ne de kullanmışlığım var. İlgili jüri benim yaptığım tespiti yapamıyorsa bu zaten onların benim çalışmamı da değerlendirebilecek kapasitede olmadığını gösterir bence.

Yaklaşık bir ay boyunca uğraşıp hazırladığım tasarım aynı jüri tarafından ön elemeyi geçmeye bile layık görülmedi. Fakat bu belki de birkaç dakikada hazılanmış çalıntı tasarım hem maddi olarak ödüllendirildi hem de manevi olarak onore edildi. Eminim projenin sahibi de şu an jüriyi kandırarak elde ettiği galibiyetin haklı sevinci içerisindedir. Bana göre 5 yıldır düzenlenen ve basın yayın yoluyla bunca tanıtımı yapılan bir yarışmada ödül alan bir projenin çalıntı çıkması hiçbir bahane ile açıklanamaz. Daha önce haber verme şansım ne yazık ki olmadı çünkü diğer projeler hakkında en ufak bir fikrim yoktu. Web sitesini yarışma sonrasında sık sık ziyaret ettim ve ilk fark ettiğim anda ödül alan projelerin çoğunu inceledim. Yanlışlığı da fark ettiğim gibi size mesaj attım.

Yarışmadan elendiğimi öğrendiğimde bir dahaki seneye kadar kendimi geliştirip başka bir tasarım ile tekrar katılmayı düşünüyordum. Fakat an itibariyle bir daha kurumunuza ait hiçbir yarışmaya katılmayı düşünmemekteyim. Hatta çevremdeki insanları da bu organizasyonlara katılmamaları ve itibar göstermemeleri için uyarmaktan çekinmeyeceğim.

Saygılar,
Oğuzhan Öçbe

Söylediğim her kelimenin hala sonuna kadar arkasındayım. Yorumu size bırakıyorum.